Rooyesh-e-Ravanshenasi Journal(RRJ)

fa مقایسه اثربخشی بسته‌های آموزش مثبت ‌نگر، تاب‌آوری و ذهن‌آگاهی بر بهزیستی تحصیلی دانش‌آموزان Comparing the Effectiveness of Positive, Resilience and Mindfulness Training Packages on Students' Academic Well-Being روانشناسی تربیتی Educational Psychology پژوهشي Research هدف پژوهش حاضر مقایسه اثربخشی آموزش روان‌درمانی مثبت‌‌نگر، تابآوری پنسیلوانیا و شناخت‌ درمانی مبتنی بر ذهن‌آگاهی بر بهزیستی تحصیلی دانش‌آموزان بود. روش پژوهش نیمهآزمایشی با طرح پیش‌آزمون-‌ پس‌آزمون و گروه کنترل با پیگیری دوماهه بود. جامعه آماری شامل کلیه دانش‌آموزان پسر سال سوم دوره متوسطه اول مدارس دولتی شهرستان شهرکرد در سال تحصیلی 1400-1399 بود که با استفاده از روش نمونه‌گیری دردسترس، 60 نفر انتخاب و به‌صورت تصادفی در چهار گروه آزمایش و گواه (هرکدام 15 نفر) جایگزین و هر یک از گروه‌های آزمایش، طی 6 جلسه، هر هفته دو بار، تحت آموزش برنامه‌های روان‌درمانی مثبت‌نگر (سلیگمن و همکاران، 2013)، تاب‌آوری پنسیلوانیا (سلیگمن و همکاران، 2009) و شناخت‌ درمانی مبتنی بر ذهن‌آگاهی (سگال و همکاران، 2012) قرار گرفتند و گروه گواه مداخله‌ای دریافت ننمود. ابزار پژوهش، پرسشنامه بهزیستی تحصیلی (AWBQ) تومینین-سوینی و همکاران (2012) بود و برای تجزیه ‌و تحلیل داده‌ها، از روش تحلیل واریانس آمیخته استفاده شد. نتایج حاکی از تأثیر معنیدار آموزش برنامه مثبت‌‌نگر، تابآوری و ذهن‌‌آگاهی بر بهزیستی تحصیلی بر مقیاسهای ارزش مدرسه (558/20 = F)، فرسودگی نسبت به مدرسه (52/29 =F)، رضایت‌مندی تحصیلی (403/11 =F)، درآمیزی با تکالیف مدرسه (608/8 =F) و ثبات این برنامه‌ها در اثرگذاری، در مرحله پیگیری بود (05/0=>P) ولی تفاوت معناداری بین سه نوع مداخله در مقایسه با همدیگر وجود نداشت. نتایج نشان می‌دهد هر سه مداخله با تغذیه منابع مقابله‌ای و تقویت پرطاقتی و سرمایه روان‌شناختی یادگیرندگان، در تقویت انگیزه، پیشرفت و بهزیستی تحصیلی آن‌ها مؤثر واقع می‌شود. This study aimed to compare the efficacy of positive psychotherapy training, Pennsylvania resilience, and mindfulness-based cognitive therapy on students’ academic well-being. A controlled pretest-posttest quasi-experimental study was conducted with a two-month follow-up. The statistical population included all third-year male students in Shahrekord public middle schools during the school year 2020-2021. Using the available sampling method, Sixty people were selected and randomly divided into four fifteen people experimental and control groups. Each of the experimental groups underwent six sessions, held twice weekly, of the Pennsylvania Resilience Program (Seligman et al., 2009), positive psychotherapy (Seligman et al., 2013), or mindfulness-based cognitive therapy (Segal et al., 2012). The controls did not receive any intervention during the same period. Tuominen-Soini et al.’s (2012) academic well-being Questionnaire constituted the research instrument. The data were analyzed using a mixed model analysis of variance. The results revealed a significant effect of positive psychotherapy training, Pennsylvania resilience, and mindfulness-based cognitive therapy on academic well-being on the scales of school value ) F= 20/558), school burnout (F= 29/52), academic satisfaction (F= 11/403), school work engagement (F= 8/608) and the stability of these programs in effect was in the follow-up phase (P<=0.05), but there was no significant difference between the three types of intervention compared to each other. Results show that all three interventions are effective in strengthening the learners' motivation, progress, and academic well-being by feeding coping resources and strengthening the mental strength of the learners and their psychological capital. بهزیستی تحصیلی, پنسیلوانیا, تاب‌آوری, روان‌درمانی مثبت‌‌نگر, ذهن‌آگاهی. Academic Well-Being, Pennsylvania, Resilience, Positive Psychotherapy, Mindfulness. 141 152 http://frooyesh.ir/browse.php?a_code=A-10-8278-1&slc_lang=fa&sid=1 Seyed Morteza Hashemi سید مرتضی هاشمی morteza.hashemi422@gmail.com 4610073242 100319475328460049315 No PhD Student in Educational Psychology, Faculty of Educational Sciences and Psychology, Islamic Azad University, Isfahan (Khorasgan) Branch, Isfahan, Iran. دانشجوی دکتری روانشناسی تربیتی، گروه روانشناسی، دانشکدۀ علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد اصفهان (خوراسگان)، اصفهان، ایران. Ali Mehdad علی مهداد alimahdad.am@gmail.com 2802395076 100319475328460049316 Yes Associate Professor, Department of Psychology, Faculty of Educational Sciences and Psychology, Islamic Azad University, Isfahan (Khorasgan) Branch, Isfahan, Iran. دانشیار گروه روانشناسی، دانشکدۀ علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه آزاد اسلامی واحد اصفهان (خوراسگان)، اصفهان، ایران. Omid Shokri امید شکری o_shokri@sbu.ac.ir 100319475328460049317 100319475328460049317 No Assistant Professor, Department of Psychology, Faculty of Educational Sciences and Psychology, Shahid Beheshti University, Tehran, Iran. استادیار گروه روانشناسی، دانشکدۀ علوم تربیتی و روان‌شناسی، دانشگاه شهید بهشتی، تهران، ایران.