Rooyesh-e-Ravanshenasi Journal(RRJ)

fa مقیاس های قلدری در بافت های آموزشی: مرور نظام مند دو دهه پژوهش در ایران Bullying scales in educational contexts :A systematic review of two decades of research in Iran روانشناسی تربیتی Educational Psychology مروری سیستماتیک systematic review قلدری مسألهای جدی و نگرانکننده در سراسر دنیا است که در سالهای اخیر روند افزایشی داشته است. با این حال، نتایج ناهمسانی در تعریف، اندازهگیری و شیوع قلدری وجود دارد. هدف پژوهش حاضر مرور مقیاسهای قلدری سنتی و سایبری در بافتهای آموزشی بود. از این جهت در یک مطالعۀ مروری نظاممند بر اساس دستورالعمل پریزما، پژوهشهای کمی منتشر شده در حوزۀ قلدری در پایگاههای اطلاعاتی آنلاین (Magiran, Noormags, SID) در طی سالهای 1382 تا 1402 با استفاده از ترکیب کلیدواژههای "قلدری" یا "زورگویی" یا "آزارگری" و "مقیاس" یا "پرسشنامه" یا "ابزار" مورد جستجو قرار گرفتند. از مجموع 300 مقالۀ منتشر شده، 25 مطالعه بر اساس معیارهای ورود در مقولههای ویژگیهای کلی، مفهومسازی قلدری، ویژگیهای گروه نمونه، حجم نمونه، محدودۀ زمانی، خردهمقیاسها، پایایی و روایی استخراج شد. نتایج حاکی از تنوع زیاد در مفهومپردازی سازۀ قلدری در پیشینه بود. بعلاوه، تنها 11 مطالعه از دستورالعملهای توصیه شدۀ ساخت و اعتباریابی ابزارها پیروی کرده بودند. اگرچه اکثر ابزارهای قلدری پایایی متوسط به بالایی را گزارش کردند، تعداد قابل توجهی شاخصهای روایی را مورد سنجش قرار ندادند. به طور کلی، این یافتهها اهمیت تعریف دقیق و استاندارد قلدری که میتواند مهمترین عامل در اندازهگیری رفتارهای قلدری باشد را مورد تأکید قرار میدهد. Bullying is a serious and worrisome problem that has been on the rise all over the world in recent years. However, there are inconsistent results in the definition, measurement, and prevalence of bullying. The current study aimed to review traditional bullying and cyberbullying scales in educational contexts. Therefore, in a systematic review study based on the PRISMA, quantitative research on bullying published from 2003 to 2023 through online databases  (Magiran, Noormags, SID) using a combination of the keywords including "bullying" or "aggression" or "harassment" and "scale" or "questionnaire" or "instrument" were searched. Out of 300 published articles, 25 studies were extracted based on the inclusion criteria in the categories of general characteristics, conceptualization of bullying, study sample characteristics, sample size, time frame, subscales, reliability, and validity. The results indicated a great variety in the conceptualization of the bullying construct in the literature. In addition, only 11 studies followed the recommended guidelines on the development and validation of instruments. Although most bullying instruments reported moderate to high reliability, a significant number of validity indices were not measured. Overall, these findings underscore the importance of a precise and standardized definition of bullying, which can be the most important factor in measuring bullying behaviors. مرور نظام مند, اندازه گیری, قلدری, مقیاس. systematic review, measurement, bullying, scale. 47 58 http://frooyesh.ir/browse.php?a_code=A-10-944-4&slc_lang=fa&sid=1 Hadi Samadieh هادی صمدیه h.samadieh@birjand.ac.ir 1050064471 100319475328460060583 Yes Assistant Professor, Department of Psychology, Faculty of Educational sciences and Psychology, University of Birjand, Birjand, Iran. استادیار، گروه روان شناسی، دانشکدۀ علوم تربیتی و روان شناسی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران. Ahmad Khamesan احمد خامسان akhamesan@birjand.ac.ir 100319475328460060584 100319475328460060584 No Associate Professor, Department of Psychology, Faculty of Educational sciences and Psychology, University of Birjand, Birjand, Iran. دانشیار، گروه روان شناسی، دانشکدۀ علوم تربیتی و روان شناسی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران. Mohadeseh Mohammadzadeh محدثه محمدزاده mohadesehmohammadzadeh22@gmail.com 100319475328460060585 100319475328460060585 No M. A. in Educational Psychology, Faculty of Educational sciences and Psychology, University of Birjand, Birjand, Iran. کارشناس ارشد روان شناسی تربیتی، دانشکدۀ علوم تربیتی و روان شناسی، دانشگاه بیرجند، بیرجند، ایران.