Rooyesh-e-Ravanshenasi Journal(RRJ)

fa مقایسه اثربخشی درمان مواجهه و جلوگیری از پاسخ با شناخت‌درمانی مبتنی بر ذهن‌آگاهی بر عدم تحمل بلاتکلیفی و راهبردهای مهار فکر در افراد مبتلا به اختلال وسواسی_جبری Comparing the Effectiveness of Exposure and Response Prevention and Mindfulness-Based Cognitive Therapy on Intolerance of Uncertainty and Thought Control Strategies in Individuals with Obsessive-Compulsive Disorder روانشناسی عمومی General Psychology كاربردي Applicable پژوهش حاضر با هدف مقایسه اثربخشی درمان مواجهه و جلوگیری از پاسخ با شناخت‌درمانی مبتنی بر ذهن‌آگاهی بر عدم تحمل بلاتکلیفی و راهبردهای مهار فکر در افراد مبتلا به اختلال وسواسی_جبری انجام شد. روش پژوهش نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون_پس‌آزمون و گروه کنترل با دوره پیگیری 2 ماهه بود. جامعه آماری پژوهش افراد مبتلا به اختلال وسواسی_جبری مراجعه&rlm;کننده به مراکز خدمات مشاوره و روان&rlm;درمانی دانا و پندار شهر تهران در سال 1402 بودند. از بین این افراد تعداد 45 نفر به روش نمونه&rlm;گیری هدفمند انتخاب و به صورت تصادفی در دو گروه آزمایش و یک گروه گواه (هر گروه 15 نفر) جایگذاری شدند. ابزارهای پژوهش شامل مقیاس وسواس_جبری یل‌براون (Y-BOCS، گودمن و همکاران، 1989)، عدم تحمل بلاتکلیفی (IUS-27، فریستون و همکاران، 1994) و راهبردهای مهار فکر (TCQ، ولز و داویس، 1994) بود. داده‌ها با روش تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر تحلیل شدند. نتایج نشان داد که تفاوت میانگین پیش‌آزمون متغیرهای عدم تحمل بلاتکلیفی و راهبردهای مهار فکر با پس‌آزمون و پیگیری معناداری است (05/0>P). اما بین پس‌آزمون و پیگیری تفاوت معنی‌دار مشاده نشد (05/<P). همچنین نتایج نشان داد درمان مواجهه و جلوگیری از پاسخ بر کاهش عدم تحمل بلاتکلیفی و شناخت‌درمانی مبتنی بر ذهن‌آگاهی بر راهبردهای مهار فکر اثرات ماندگاری دارد (05/0>P). بنابراین می‌توان نتیجه گرفت که درمان مواجهه و جلوگیری از پاسخ و شناخت‌درمانی مبتنی بر ذهن‌آگاهی می‌توانند به‌عنوان مداخلات مکمل برای بهبود عملکرد شناختی و هیجانی افراد مبتلا به اختلال وسواسی-جبری مؤثر باشند. This study aimed to compare the effectiveness of Exposure and Response Prevention (ERP) and Mindfulness-Based Cognitive Therapy (MBCT) on intolerance of uncertainty and thought control strategies in individuals with obsessive-compulsive disorder (OCD). A quasi-experimental design with pretest-posttest and a control group, including a 2-month follow-up, was employed. The study population consisted of individuals with OCD seeking services at Dana and Pendar counseling and psychotherapy centers in Tehran in 2023. A total of 45 participants were purposively selected and randomly assigned to two experimental groups and one control group (15 participants per group). Measures included the Yale-Brown Obsessive-Compulsive Scale (Y-BOCS; Goodman et al., 1989), the Intolerance of Uncertainty Scale (IUS-27; Freeston et al., 1994), and the Thought Control Questionnaire (TCQ; Wells & Davies, 1994). Data were analyzed using repeated-measures ANOVA. Results indicated significant differences between pretest and posttest/follow-up for intolerance of uncertainty and thought control strategies (p < .05), while no significant differences were observed between posttest and follow-up. ERP was particularly effective in reducing intolerance of uncertainty, whereas MBCT had a greater impact on improving thought control strategies, with both interventions demonstrating lasting effects. These findings suggest that ERP and MBCT can serve as complementary interventions to enhance cognitive and emotional functioning in individuals with OCD. درمان مواجهه و جلوگیری از پاسخ, شناخت‌درمانی مبتنی بر ذهن‌آگاهی, عدم تحمل بلاتکلیفی, راهبردهای مهار فکر, اختلال وسواسی_جبری. Exposure and Response Prevention, Mindfulness-Based Cognitive Therapy, Intolerance of Uncertainty, Thought Control Strategies, Obsessive-Compulsive Disorder. 171 180 http://frooyesh.ir/browse.php?a_code=A-10-3754-2&slc_lang=fa&sid=1 Parisa Ahmadi Azar پریسا احمدی آذر Parisaahmadiazar@yahoo.com 100319475328460085246 100319475328460085246 No Department of Psychology, Sha.C., Islamic Azad University, Shahrood, Iran. گروه روان‌شناسی، واحد شاهرود، دانشگاه آزاد اسلامی، شاهرود، ایران. Mahboobeh Taher محبوبه طاهر Mahboobe.Taher@iau.ac.ir 100319475328460085247 100319475328460085247 Yes Department of Psychology, Sha.C., Islamic Azad University, Shahrood, Iran. Mahboobe.Taher@iau.ac.ir دانشیار گروه روان‌شناسی، واحد شاهرود، دانشگاه آزاد اسلامی، شاهرود، ایران. Saqqa Afrakhteh سقا افراخته af51amir@gmail.com 100319475328460085248 100319475328460085248 No Assistant Professor, Department of Psychology, Imam Hossein (a.s.) Comprehensive University, Tehran, Iran. استادیار، گروه روان‌شناسی، دانشگاه امام حسین(ع)، تهران، ایران. Faezeh Jahan فائزه جهان faezeh.jahan@iau.ac.ir 100319475328460085249 100319475328460085249 No Assistant Professor, Department of Educational and Psychological Services, Se.C., Islamic Azad University, Semnan, Iran. استادیار، گروه علمی خدمات تربیتی و روان‌شناختی، واحد سمنان، دانشگاه آزاد اسلامی، سمنان، ایران.