Rooyesh-e-Ravanshenasi Journal(RRJ)

fa رابطه حساسیت اضطرابی و اضطراب بیماری در سالمندان: نقش میانجی باورهای فراشناختی منفی و فراهیجان های منفی The Relationship Between Anxiety Sensitivity and Illness Anxiety in the Elderly: The Mediating Role of Negative Metacognitive Beliefs and Negative Meta-Emotions روانشناسی بالینی Clinical Psychology پژوهشي Research پژوهش حاضر با هدف بررسی رابطه حساسیت اضطرابی با اضطراب بیماری با نقش میانجی باورهای فراشناختی منفی و فراهیجان منفی در سالمندان انجام شد. این پژوهش توصیفی–همبستگی و مبتنی بر مدل‌یابی معادلات ساختاری بود. جامعه آماری این پژوهش سالمندان بالای ۶۰ سال شهر تبریز در سال ۱۴۰۴ بودند که به روش نمونه‌گیری در دسترس، تعداد ۲۳۶ نفر (۱۱۲ مرد و ۱۲۴ زن) به‌عنوان نمونه انتخاب شدند و پرسشنامه‌ها را تکمیل کردند. ابزارهای پژوهش شامل سیاهه اضطراب سلامت (HAI، سالکوسیس و وارویک، 2002)، سیاهه حساسیت اضطرابی (ASI، تیلور و کاکس، 1998)،  پرسشنامه فراشناخت (MCQ، ولز، 1996)، مقیاس فراهیجان (MES، میتمانسگروبر و همکاران، 2009) بود. داده‌ها با استفاده از روش تحلیل معادلات ساختاری تجزیه و تحلیل شدند. نتایج حاکی از برازش مناسب مدل بود. یافته‌ها نشان داد که حساسیت اضطرابی به‌صورت مستقیم قادر به پیش‌بی نی اضطراب بیماری در سالمندان است (001/0p<). همچنین، حساسیت اضطرابی از طریق باورهای فراشناختی منفی و فراهیجان منفی توانست به‌صورت غیرمستقیم اضطراب بیماری را پیش‌بینی کند (001/0p<). این نتایج نشان می‌دهد که باورهای فراشناختی منفی و فراهیجان منفی نقش مهمی در تبیین رابطه بین حساسیت اضطرابی و اضطراب بیماری در سالمندان دارند و توجه به این سازه‌ها در تعامل با عوامل روان‌شناختی، امری ضروری است.  The present study aimed to examine the relationship between anxiety sensitivity and illness anxiety, with the mediating roles of negative metacognitive beliefs and negative meta-emotion, in older adults. This study was descriptive–correlational in nature and was conducted using structural equation modeling. The statistical population of the study consisted of adults aged 60 years and older in Tabriz city in 2025, from whom 236 individuals (112 men and 124 women) were selected through convenience sampling and completed the questionnaires. The research instruments included the Health Anxiety Inventory (HAI; Salkovskis & Warwick, 2002), the Anxiety Sensitivity Index (ASI; Taylor & Cox, 1998), the Metacognitions Questionnaire (MCQ; Wells, 1996), and the Meta-Emotion Scale (MES; Mitmansgruber et al., 2009). The data were analyzed using structural equation modeling. The results indicated that the proposed model showed an adequate fit. The findings demonstrated that anxiety sensitivity was able to directly predict illness anxiety in older adults (p < 0.001). Moreover, anxiety sensitivity was able to indirectly predict illness anxiety through negative metacognitive beliefs and negative meta-emotion (p < 0.001). These results indicate that negative metacognitive beliefs and negative meta-emotion play an important role in explaining the relationship between anxiety sensitivity and illness anxiety in older adults, and that attention to these constructs in interaction with psychological factors is necessary. حساسیت اضطرابی, باورهای فراشناختی, فراهیجان منفی, اضطراب بیماری, سالمندان. Anxiety Sensitivity, Meta-Emotion, Metacognitive Beliefs, Illness Anxiety, Older Adults 47 58 http://frooyesh.ir/browse.php?a_code=A-10-14458-1&slc_lang=fa&sid=1 Mohammad Motallebzadeh محمد مطلب زاده motallebzadeh.m1379@gmail.com 1362857270 100319475328460085096 No MSc. Student in General Psychology, Department of Psychology, Faculty of Educational Sciences and Psychology, Azarbaijan Shahid Madani University, Tabriz, Iran. دانشجوی کارشناسی ارشد روان‌شناسی عمومی، گروه روانشناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران. Samaneh Khodabakhsh سمانه خدابخش samanehkhodabakhsh6@gmail.com 1363038761 100319475328460085097 No MSc in General Psychology, Department of Psychology, Faculty of Educational Sciences and Psychology, Azarbaijan Shahid Madani University, Tabriz, Iran. کارشناس ارشد روانشناسی عمومی، گروه روانشناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران. Ezzatollah Ahmadi عزت اله احمدی ahmadi.e@azaruniv.ac.ir 5679020009 100319475328460085098 Yes Associate professor, Department of Psychology, Faculty of Educational Sciences and Psychology, Azarbaijan Shahid Madani University, Tabriz, Iran. دانشیار، گروه روانشناسی، دانشکده علوم تربیتی و روانشناسی، دانشگاه شهید مدنی آذربایجان، تبریز، ایران.