Rooyesh-e-Ravanshenasi Journal(RRJ)

fa مقایسه اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد و درمان فراشناختی بر منزلت هویت تحصیلی و شایستگی اجتماعی دانش‌آموزان دختر مبتلا به اضطراب امتحان Comparison of the Effectiveness of Acceptance and Commitment Therapy and Metacognitive Therapy on Academic Identity Status and Social Competence among Female Students with Test Anxiety روانشناسی عمومی General Psychology كاربردي Applicable پژوهش حاضر با هدف مقایسه اثربخشی درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد و درمان فراشناختی بر منزلت هویت تحصیلی و شایستگی اجتماعی دانش‌آموزان دختر مبتلا به اضطراب امتحان انجام شد. روش پژوهش نیمه‌آزمایشی با طرح پیش‌آزمون_پس‌آزمون و گروه کنترل با دوره پیگیری دو ماهه بود. جامعه آماری پژوهش دانش‌آموزان دختر متوسطه دوم دارای اضطراب امتحان شهر اهواز در سال تحصیلی 1403-1402 بود که از بین آنها 45 نفر به روش نمونه&rlm;گیری هدفمند انتخاب و به صورت تصادفی به گروه آزمایش و کنترل (هر گروه 15 نفر) تخصیص یافتند. ابزار پژوهش آزمون اضطراب امتحان (SAT؛ ساراسون، 1990)، پرسشنامه‌ منزلت هویت تحصیلی (AIS؛ واز و ایزاکسون، 2008) و مقیاس شایستگی اجتماعی (SCS؛ کوهن و رسمن، 1972) بود. درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد و درمان فراشناختی در 8 جلسه 90 دقیقه‌ای برای گروه‌های آزمایش اجرا شد. برای تحلیل داده‌ها از آزمون تحلیل واریانس با اندازه‌گیری مکرر و آزمون تعقیبی بنفرونی استفاده شد. نتایج نشان داد که نمرات پیش‌آزمون منزلت هویت تحصیلی و شایستگی اجتماعی با نمرات پس‌آزمون و پیگیری تفاوت معناداری داشت (05/0>P)، اما بین دو روش مداخله در طول زمان تفاوت معناداری وجود نداشت (05/0<p). بنابراین می‌توان نتیجه گرفت که هر دو روش به عنوان یک مداخله پایدار بر افزایش منزلت‌های هویت تحصیلی و شایستگی اجتماعی دانش‌آموزان دختر مبتلا به اضطراب امتحان موثر است و می‌توانند به عنوان مداخلات روان‌شناختی مورد استفاده قرار گیرند. The present study aimed to compare the effectiveness of Acceptance and Commitment Therapy (ACT) and Metacognitive Therapy (MCT) on academic identity status and social competence among female high school students with test anxiety. This study employed a quasi-experimental design with a pretest–posttest control group and a two-month follow-up. The study population consisted of female senior high school students with test anxiety in Ahvaz, Iran, during the 2023–2024 academic year. A total of 45 participants were selected using purposive sampling and randomly assigned to two experimental groups and one control group (15 participants per group). Data were collected using the Sarason Test Anxiety Scale (SAT; Sarason, 1990), the Academic Identity Status Scale (AIS; Was & Isaacson, 2008), and the Social Competence Scale (SCS; Cohen & Resman, 1972). The ACT and MCT interventions were delivered in eight 90-minute sessions for the experimental groups. Data were analyzed using repeated-measures analysis of variance and Bonferroni post hoc tests. The results indicated significant improvements in academic identity status and social competence from pretest to posttest and follow-up assessments (p<.05). However, no significant differences were found between ACT and MCT across time (p>.05), and the two intervention groups did not differ significantly in treatment outcomes. These findings suggest that both ACT and MCT are equally effective and produce sustained improvements in academic identity status and social competence among female students with test anxiety. Therefore, both interventions may be considered evidence-based psychological approaches for promoting academic and social adjustment in this population. درمان مبتنی بر پذیرش و تعهد, درمان فراشناختی, منزلت هویت تحصیلی, شایستگی اجتماعی, اضطراب امتحان. Acceptance and Commitment Therapy, Metacognitive Therapy, Social Competence, Academic Identity Status, Test Anxiety. 143 152 http://frooyesh.ir/browse.php?a_code=A-10-15113-1&slc_lang=fa&sid=1 Nora Farhadi نورا فرهادی farhadinoora633@gmail.com 100319475328460087113 100319475328460087113 No Department of psychology, Ahv.C., Islamic Azad University, Ahvaz, Iran. گروه روانشناسی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران. Fatemeh Sadat Marashian فاطمه سادات مرعشیان fsmarashian@iau.ac.ir 100319475328460087114 100319475328460087114 Yes Department of psychology, Ahv.C., Islamic Azad University, Ahvaz, Iran. fsmarashian@iau.ac.ir گروه روانشناسی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران. Parvin Ehteshamzadeh پروین احتشام‌زاده p_ehtesham85@iau.ac.ir 100319475328460087115 100319475328460087115 No Department of psychology, Ahv.C., Islamic Azad University, Ahvaz, Iran. گروه روانشناسی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران. Zahra Dashtbozorgi زهرا دشت‌بزرگی dashtbozorgi.z@iau.ac.ir 100319475328460087116 100319475328460087116 No Department of psychology, Ahv.C., Islamic Azad University, Ahvaz, Iran. گروه روانشناسی، واحد اهواز، دانشگاه آزاد اسلامی، اهواز، ایران.