Rooyesh-e-Ravanshenasi Journal(RRJ)

fa اثربخشی شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی بر نشخوار خودانتقادی و احساس شرم و گناه مادران دارای کودک مبتلا به اختلال طیف اتیسم The effectiveness of mindfulness-based cognitive therapy on self-critical rumination and feelings of shame and guilt in mothers of children with autism spectrum disorder روانشناسی بالینی Clinical Psychology پژوهشي Research پژوهش حاضر با هدف تعیین اثربخشی شناخت درمانی مبتنی بر ذهنآگاهی بر نشخوار خودانتقادی، احساس شرم و گناه مادران دارای کودک مبتلا به اختلال طیف اتیسم انجام شد. پژوهش حاضر به روش نیمهآزمایشی با طرح پیشآزمون-پسآزمون و گروه کنترل بود. جامعه آماری این پژوهش مادارن دارای کودک مبتلا به اختلال طیف اتیسم شهر بوشهر در سال 1403 بودند که به روش در دسترس 24 نفر انتخاب و در دو گروه آزمایش (12 نفر) و کنترل (12 نفر) بهصورت تصادفی قرار گرفتند. جهت جمعآوری دادهها از مقیاس نشخوار خودانتقادی (SCRS؛ اسمارت و همکاران، 2016) و مقیاس احساس گناه و شرم (GASP؛ کوهن و همکاران، ۲۰۱۱) استفاده شد. گروه آزمایش طی 8 جلسه 90 دقیقهای (هفتهای دو جلسه) بهصورت گروهی تحت مداخله شناخت درمانی مبتنی بر ذهنآگاهی قرار گرفتند. تحلیل دادهها به روش تحلیل کوواریانس چندمتغیره انجام شد. یافتهها نشان داد که با کنترل پیشآزمون بین میانگین پس‌آزمون نشخوار خودانتقادی، احساس شرم و گناه در دو گروه آزمایش و کنترل تفاوت معناداری در سطح 05/0 وجود داشت. در مجموع میتوان نتیجهگرفت که شناخت درمانی مبتنی بر ذهنآگاهی یک درمان موثر بر کاهش نشخوار خودانتقادی و احساس شرم و گناه در مادران دارای کودک مبتلا به اختلال طیف اتیسم بود. This study aimed to investigate the effectiveness of mindfulness-based cognitive therapy (MBCT) on self-critical rumination and feelings of shame and guilt in mothers of children with autism spectrum disorder (ASD). The research employed a quasi-experimental method with a pretest-posttest design and and control group. The statistical population included mothers of children with ASD in Bushehr city in 2024. A total of 24 participants were selected through convenience sampling and randomly assigned to experimental (n = 12) and control (n = 12) groups. Data were collected using the Self-Critical Rumination Scale (SCRS; Smart et al., 2016) and the Guilt and Shame Proneness Scale (GASP; Cohen et al., 2011). The experimental group participated in eight 90-minute group sessions (twice weekly) of mindfulness-based cognitive therapy. Data were analyzed using multivariate analysis of covariance (MANCOVA). The findings showed that, after controlling for the pre-test, there was a significant difference at the 0.05 level between the mean post-test scores of self-critical rumination, shame, and guilt in the experimental and control groups. Overall, the results indicate that mindfulness-based cognitive therapy is an effective intervention for reducing self-critical rumination and feelings of shame and guilt in mothers of children with autism spectrum disorder. شرم, گناه, نشخوار خودانتقادی, شناخت درمانی مبتنی بر ذهن آگاهی. Shame, Guilt, Self-Critical Rumination, Mindfulness-Based Cognitive Therapy. 261 270 http://frooyesh.ir/browse.php?a_code=A-10-13556-1&slc_lang=fa&sid=1 Pardis Sattarzadeh پردیس ستارزاده pardissattarzadeh@gmail.com 2360518186 100319475328460079753 No Master of Science in Clinical Psychology, Department of Psychology, Bu.C., Islamic Azad University, Bushehr, Iran. کارشناس ارشد روانشناسی بالینی، گروه روانشناسی، واحد بوشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، بوشهر، ایران. Sedighe Rostampour صدیقه رستم پور sedighehrostampour@gmail.com 3501023898 100319475328460079754 No Master of Science in Clinical Psychology, Department of Psychology, Bu.C., Islamic Azad University, Bushehr, Iran. کارشناس ارشد روانشناسی بالینی، گروه روانشناسی، واحد بوشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، بوشهر، ایران. Negar Ashna نگار آشنا negarashena98@gmail.com 3550126948 100319475328460079755 No Master of Science in Clinical Psychology, Department of Psychology, Bu.C., Islamic Azad University, Bushehr, Iran. کارشناس ارشد روانشناسی بالینی، گروه روانشناسی، واحد بوشهر، دانشگاه آزاد اسلامی، بوشهر، ایران. Mohammad Reza Bahrani محمدرضا بحرانی mrbahrani@yahoo.com 2281919277 100319475328460079756 Yes Assistant Professor of Clinical Psychology, Department of Psychology, Bushehr Branch, Payam Noor University, Bushehr, Iran. استادیار روانشناسی بالینی، گروه روانشناسی، واحد بوشهر، دانشگاه پیام نور، بوشهر، ایران.