Rooyesh-e-Ravanshenasi Journal(RRJ)

fa مقایسه رشد اجتماعی، هوش هیجانی و مشکلات رفتاری در کودکان پیش‌دبستانی خانواده‌های تک‌فرزند و چندفرزند Comparison of social development, emotional intelligence, and behavioral problems in preschool children from single-child and multi-child families روانشناسی تربیتی Educational Psychology پژوهشي Research پژوهش حاضر با هدف مقایسه رشد اجتماعی، هوش هیجانی و مشکلات رفتاری در کودکان پیش‌دبستانی خانواده‌های تک‌فرزند و چندفرزند انجام شد. این مطالعه از نوع علی-مقایسه‌ای بود. جامعه آماری این پژوهش شامل کودکان پیش‌دبستانی شهر نی‌ریز در سال تحصیلی ۱۴۰۴–۱۴۰۳ بود. از بین جامعه‌ی آماری نمونه‌ای شامل 200 نوآموز (100 نفر تک‌فرزند و 100 نفر چندفرزند) به روش نمونه‌گیری هدفمند انتخاب گردید. داده‌ها با استفاده از مقیاس رشد اجتماعی (VSMS؛ واینلند، 1965)، پرسشنامه‌های هوش هیجانی (EIQ؛ سالووی و مایر، 1997) و  مشکلات رفتاری کودکان فرم والدین (PBQ-PF، شهیم و یوسفی، 1378) گردآوری و با آزمون تحلیل واریانس چندمتغیری تحلیل شدند. یافته‌های پژوهش نشان داد که بین کودکان پیش‌دبستانی خانواده‌های تک‌فرزند و چندفرزند در متغیرهای رشد اجتماعی، هوش هیجانی و مشکلات رفتاری تفاوت معناداری وجود داشت (05/0>p). میانگین رشد اجتماعی در گروه تک‌فرزند کمتر از گروه چندفرزند بود (05/0>p). همچنین میانگین هوش هیجانی در گروه تک‌فرزند کمتر از گروه چندفرزند گزارش شد (05/0>p). در مقابل، میانگین مشکلات رفتاری در گروه تک‌فرزند بیشتر از گروه چندفرزند بود (05/0>p). بنابراین، این نتایج بر اهمیت نقش ساختار خانواده در تبیین رشد اجتماعی، هوش هیجانی و مشکلات رفتاری کودکان پیش‌دبستانی تأکید دارد. This study aimed to compare social development, emotional intelligence, and behavioral problems among preschool children from single-child and multi-child families. The study employed a causal-comparative design. The statistical population included preschool children in Neyriz city during the 2024–2025 academic year. From this population, a sample of 200 children (100 single-child and 100 multi-child) was selected using purposive sampling. Data were collected using the Vineland Social Maturity Scale (VSMS; Vineland, 1965), the Emotional Intelligence Questionnaire (EIQ; Salovey & Mayer, 1997), and the Parent Form of the Child Behavioral Problems Questionnaire (PBQ-PF; Shahim & Yousefi, 1999). Data were analyzed using multivariate analysis of variance (MANOVA). The findings showed a significant difference between preschool children from single-child and multi-child families in social development, emotional intelligence, and behavioral problems (p < 0.05). The mean social development score in the single-child group was lower than that of the multi-child group (p < 0.05). Similarly, the mean emotional intelligence score in the single-child group was lower than that in the multi-child group (p < 0.05). In contrast, the mean behavioral problems score in the single-child group was higher than that of the multi-child group (p < 0.05). Therefore, these findings highlight the importance of family structure in explaining social development, emotional intelligence, and behavioral problems among preschool children. رشد اجتماعی, هوش هیجانی, مشکلات رفتاری, تک‌فرزند, چندفرزند, کودکان پیش دبستانی. Social Development, Emotional Intelligence, Behavioral Problems, Single Child, Multi Child, preschool children. 145 154 http://frooyesh.ir/browse.php?a_code=A-10-14469-1&slc_lang=fa&sid=1 Farzaneh Akar فرزانه آکار farzanehakar156@gmail.com 100319475328460086110 100319475328460086110 No M.A in Clinical Child and Adolescent Psychology, Shiraz Branch, Islamic Azad University, Shiraz, Iran. کارشناسی ارشد روانشناسی بالینی کودک و نوجوان، گروه روانشناسی، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران. Mahin Exir مهین اکسیر mahin.exir.145@gmail.com 100319475328460086111 100319475328460086111 Yes Assistant Professor, Department of Psychology, Shiraz Branch, Islamic Azad University, Shiraz, Iran. mahin.exir.145@gmail.com استادیار، گروه روانشناسی، واحد شیراز، دانشگاه آزاد اسلامی، شیراز، ایران.